Áp Lực Làm Dâu | Tác giả Thiện Nhân | Paco Books

Làm dâu trong văn hóa người Việt mang một ý nghĩa đặc biệt mà những người trong cuộc mới thật sự thấu hiểu. Đó không chỉ là lấy một người mà còn là gia nhập vào một gia đình khác với những quy tắc riêng, kỳ vọng riêng, và cả những thứ không thành văn mà ta phải tự cảm nhận và thích nghi. Áp lực ấy đôi khi không ai nói thành lời nhưng ta cảm nhận được trong từng ánh mắt, từng câu nói bâng quơ.

Một người bạn của tôi sau khi lấy chồng kể rằng điều khó nhất không phải là làm việc nhà hay chăm sóc gia đình, mà là cảm giác phải luôn cẩn thận trong từng cử chỉ, từng lời nói, sợ làm mất lòng nhà chồng mà không biết lý do. Bạn bảo cảm giác như đang diễn một vai mà kịch bản không ai viết ra nhưng ai cũng mong mình biết thuộc lòng.

Bạn kể lại một buổi tối giao thừa năm đầu tiên về làm dâu, khi bạn dọn mâm cơm theo đúng cách mẹ ruột từng dạy, nhưng lại bị nhắc khéo rằng nhà này không bày biện như vậy. Không ai quát mắng, chỉ là một câu nói nhẹ nhàng, nhưng bạn về phòng ngồi khóc một mình, không phải vì mâm cơm, mà vì cảm giác mọi thứ mình biết đều không còn đúng nữa ở nơi này.

Sau đêm đó, bạn kể mình đã trải qua cả tháng trời sống trong trạng thái dè chừng, ghi nhớ từng thói quen nhỏ của nhà chồng như học thuộc một cuốn cẩm nang không ai viết ra: mẹ chồng thích canh nấu nhạt, bố chồng không ăn được hành, em chồng hay để ý xem chị dâu có dậy sớm hay không. Bạn nói có những ngày mệt đến mức chỉ muốn gọi điện về khóc với mẹ ruột, nhưng lại sợ mẹ lo nên đành nuốt vào trong, cười cho qua chuyện mỗi lần về nhà thăm.

Áp lực làm dâu không phải là điều cần im lặng chịu đựng mà là điều cần được nói ra, được thấu hiểu và được tìm cách cân bằng. Những trang sách tâm lý viết về ranh giới trong gia đình và cách xây dựng các mối quan hệ lành mạnh giúp ta tìm được con đường đi giữa yêu thương và giữ gìn chính mình.

Bước ngoặt đến khi bạn quyết định, thay vì tiếp tục đoán ý, sẽ chủ động hỏi thẳng mẹ chồng những điều mình chưa rõ, dù ban đầu rất ngại. Không ngờ mẹ chồng lại vui vì con dâu chịu hỏi thay vì tự đoán rồi làm sai, và từ đó hai mẹ con dần có những cuộc trò chuyện thật hơn, không còn phải diễn vai như trước.

Phải mất gần hai năm bạn mới học được cách vừa tôn trọng nếp nhà chồng, vừa giữ lại những điều thuộc về mình, thay vì cố trở thành một phiên bản hoàn toàn khác để làm vừa lòng mọi người, một điều cũng gần với hành trình được kể trong sống giả tạo để vừa lòng mọi người, và không xa lạ với cảm giác lệch pha giữa hai thế hệ trong khoảng cách giữa hai thế hệ.

Làm dâu tốt không có nghĩa là đánh mất bản thân, mà là tìm được cách cân bằng giữa việc hòa nhập và giữ gìn giá trị của mình. Một cuốn sách tản văn viết về tình thân và gia đình, đôi khi là nơi ta tìm thấy sự đồng cảm mình đang cần. Những trang viết tại Paco Books luôn mong được ở bên những ai đang đi tìm sự cân bằng trong cuộc sống gia đình.